Giới thiệu về đàn Tranh. Kỹ thuật chơi đàn tranh cơ bản

Đàn Tranh là một trong những nhạc cụ cổ truyền của dân tộc Việt Nam. Trải qua bao biến cố, thăng trầm của lịch sử, đàn Tranh vẫn trường tồn và phát triển đến ngày hôm nay. Đàn Tranh không đơn thuần là một nhạc cụ mà nó còn là một phần bản sắc nghệ thuật độc đáo của Việt Nam, là nét đẹp đời sống tinh thần của người Việt tự bao đời. Để hiểu hơn về loại nhạc cụ cổ truyền của dân tộc này, chúng ta cùng tìm hiểu xem nguồn gốc, cấu tạo, âm sắc của đàn Tranh có gì đặc biệt mà trải qua bao thăng trầm lịch sử, đàn Tranh vẫn luôn chiếm một vị trí thiêng liêng tâm thức của mỗi người Việt.

Giới thiệu về đàn Tranh. Kỹ thuật chơi chơi đàn tranh cơ bản

Nguồn gốc của đàn Tranh

Theo như sử sách ghi lại, đàn Tranh có xuất xứ từ Trung Quốc, nó có nhiều nét tương đồng với đàn cổ tranh (Guzheng) từ Trung Quốc. Đàn Tranh thâm nhập vào nước ta từ thời nhà Trần hay trước đó nữa vẫn chưa xác định rõ, với nhiều biến thể 9 dây, 15 dây, nhưng phổ biến nhất và thịnh hành cho đến ngày nay là 16 dây nên người ta còn gọi đàn Tranh là đàn Thập Lục. Ngày xưa dây đàn thường được làm bằng tơ rồi dần cải tiến sang dây đồng, dây thép.

Đàn Tranh từ  khi du nhập vào nước ta thì ngày càng được Việt hóa, chịu tác động từ phong cách gẩy, nhấn nhá, thang âm điệu thức,… khiến nó dần trở thành một nhạc cụ mang đậm hồn thiêng đất Việt, phù hợp với cảm thức thẩm mĩ và truyền tải ngôn ngữ âm nhạc Việt.

Giới thiệu về đàn tranh. Những kỹ thuật chơi đàn tranh chuẩn - Xanhphony

Cấu Tạo đàn Tranh

Hộp đàn: Hình hộp dài, chiều dài khoảng 110–120 cm. Một đầu rộng khoảng 25cm có lỗ và con chắn để mắc dây. Đầu kia nhỏ hơn khoảng 15cm gắn 16 khóa lên dây chéo qua mặt đàn.

Mặt đàn: Mặt đàn Tranh vồng lên tượng trưng cho vòm trời làm bằng gỗ xốp, nhẹ. Mặt đàn làm bằng ván gỗ Ngô Đồng dày khoảng 0,05cm.

Thành đàn: Làm bằng gỗ trắc, mun hoặc cẩm lai hoặc gỗ gụ

Ðáy đàn: Dưới đáy đàn ở đầu rộng, phía tay phải người đánh đàn có một lỗ thoát âm hình bán nguyệt để lắp dây, ở giữa đàn có 1 lỗ hình chữ nhật để cầm đàn khi di chuyển và ở đầu hẹp có một lỗ tròn nhỏ để treo đàn.

Cầu đàn: Ở đầu rộng, một cầu đàn bằng gỗ, hơi nhô lên và uốn cong theo mặt đàn có các lỗ nhỏ xếp hàng ngang có nạm hoặc cẩn kim loại để xỏ dây.

Giới thiệu về đàn tranh. Những kỹ thuật chơi đàn tranh chuẩn - Xanhphony

Ngựa đàn(còn gọi là con nhạn): để đỡ dây đàn và có thể di chuyển được để điều chỉnh độ cao thấp của dây. Để có độ bền và âm thanh tốt, các con nhạn  thường làm bằng gỗ trắc hoặc cẩm lai.

Trục đàn: Ở đầu hẹp đàn Tranh có các trục đàn để lên dây, trục đàn giúp tạo âm thanh cao thấp, trục đàn tốt thường được làm bằng gỗ Trắc, gôc Cẩm Lai hoặc gỗ gụ.

Dây đàn: Dây đàn ngày xưa làm bằng tơ nay thay bằng dây kim loại bằng thép hoặc inox với các cỡ dây khác nhau để phù hợp với tầm âm của cây đàn.

Móng gảy: Ðàn Tranh đàn bằng móng gảy thường được làm bằng đồi mồi, sừng hoặc kim loại.

Âm sắc đàn Tranh

Âm sắc Đàn Tranh Việt Nam trong trẻo, lảnh lót thể hiện tốt các điệu nhạc vui tươi, trong sáng. Đàn tranh thường ít phù hợp với những bản nhạc trầm hùng, âm vang. Tầm âm đàn tranh rộng 3 quãng 8, từ Đô lên Đô3.

Âm sắc đàn Tranh thánh thót như gió cuốn hoa trôi. Tự nhiên mà thanh nhã chứ không dồn dập dung tục. Tiếng đàn như tiếng lòng của người nghệ sĩ, khơi dậy những xúc cảm sâu kín nhất, lột tả một cách nhẹ nhàng, tinh tế khiến người nghe như chìm đắm trong âm nhạc. Chắc có lẽ vậy mà có người đã nói: “ Âm đàn trầm lắng uyển chuyển, như một bản nhạc quyến rũ vọng lại của đất trời. Tiếng đàn như mưa bụi trên lá chuối, xa nghe mờ ảo dường không, lặng im lại thấy như vẫn bên tai. Khiến người nghe từ từ chìm đắm trong giai điệu tiếng đàn. Lúc thì ưu tư trầm mặc, lúc lại đầy cảm xúc bi thương.”

Giới thiệu về đàn Tranh. Kỹ thuật chơi đàn tranh chuẩn

 

Có thể nói, nghe đàn Tranh không chỉ là thưởng thức nghệ thuật mà còn là một cách cảm nhận tài năng, cảm xúc và những dòng tâm tư được người chơi gửi gắm qua tiếng nhạc nữa. Đàn Tranh không chỉ là tiếng nhạc mà nó còn là tiếng lòng người nghệ sĩ muốn truyền đến người nghe, là tiếng đồng vọng của những tâm hồn đắm mình trong bản nhạc du dương, chất chứa xúc cảm.

Kỹ thuật chơi đàn tranh

Kỹ thuật chơi Đàn Tranh thoạt nhìn khá phức tạp song khi đã tập làm quen và biết cách thì sẽ rất đơn giản. Gảy các dây đàn là dùng ngón cái, ngón trỏ và ngón giữa của bàn tay phải, còn bàn tay trái dùng để  giật dây. Với sự kết hợ nhịp nhàng, uyển chuyển giữa 2 bàn tay làm sẽ khiến các tác phẩm từ đàn Tranh trờ nên lôi cuốn hơn.

Đàn Tranh Việt Nam thường được sử dụng trong các buổi biểu diễn độc tấu, hòa tấu, đệm cho ngâm thơ, hát, đờn ca tài tử, dàn Nhã Nhạc và các dàn nhạc dân tộc tổng hợp.

Giới thiệu về đàn Tranh. Kỹ thuật chơi đàn tranh chuẩn

Với tư thế về kiểu dáng, gọn nhẹ, cơ động…, đặc biệt màu âm giàu sức biểu cảm và khă năng diễn tấu phong phú, đàn tranh ngày càng trở nên gần gũi với đời sống của các tầng lớp nhân dân và được phổ biến ngày càng rộng rãi. Đó cũng là lí do lí giải vì sao hiện nay đàn Tranh rất được các bạn trẻ lựa chọn để thử sức với âm nhạc truyền thống dân tộc.

HÃY CHIA SẺ SUY NGHĨ CỦA BẠN VỀ BÀI VIẾT?! (Bình luận của bạn sẽ hiển thị sau khi được quản trị viên phê duyệt)

Please enter your comment!
Please enter your name here